Home
Open Menu

Bussums Historisch Tijdschrift 22/1 (juli 2006) pag. 26-27

Werkkamp Gooiland

Auteur: Cathrien van de Ree

 

Klik hier voor de pdf-versie van dit artikel.

Onderstaande illustratie is aanklikbaar voor een vergroting.

In 2006 vroeg iemand bij de Historische Kring om informatie over het werkkamp Gooiland. Haar vader had hier omstreeks 1936 een tijdje doorgebracht. Het kamp is bij de meeste Bussumers niet zo bekend.

Zeer sober

De houten barakken lagen in de jaren dertig ter hoogte van de Amersfoortseweg en Crailo in een licht bebost terrein, ongeveer waar nu het einde van de Anne Franklaan is (voetnoot 1). Van het kamp bestaan enkele ansichtkaarten van de buitenzijde en van het sobere interieur.

Op het hoogtepunt van de crisisjaren werden overal in het land “steuntrekkers” ingezet bij grote werkgelegenheidsprojecten. Bekend is de aanleg van het Amsterdamse Bos (het Bosplan). Vaak werd de uitkering in de winter afhankelijk gesteld van de bereidheid om een deel van het jaar elders de handen uit de mouwen te steken. Loon en voorzieningen waren karig. De Hilversumse Vereniging tot Werkverschaffing betaalde bijvoorbeeld de mannen die bij Anna’s Hoeve zand verplaatsten maximaal 43 cent per uur (voetnoot 2).

Bij andere projecten kwam men soms nog niet eens aan 24 cent per uur (voetnoot 3). Omdat de werkzaamheden soms ver verwijderd waren van de plaats waar men woonde, werd voor een onderkomen gezorgd. Eenmaal in de twee weken kon men een weekend naar huis.

Arbeidsdiscipline

Sommige kampen waren vooral bestemd om jonge mannen (die nog nooit gewerkt hadden) in korte tijd “te gewennen aan arbeidsdiscipline”. Dat moet ook het geval zijn geweest in kamp Gooiland. Jongelui tussen de 18 en 25 jaar kregen hier tien weken lang arbeidstraining. Ze moesten onder meer greppels graven (voetnoot 4).

Wellicht hebben de jonge mannen meegewerkt aan de verbetering van de toenmalige Rijksweg. Verder zijn in Bussum en omgeving zijn in die tijd verscheidene projecten uitgevoerd “in werkverschaffing”, zoals het Bilderdijkpark en het jeugdzwembad, dat in 1936/1937 geheel werd vernieuwd.

Bij de opgravingen van de middeleeuwse nederzetting op de Lange Heul werden in 1937 “een twaalftal jongelui van werkkamp Gooiland ingezet”. Zij hebben daar een week lang proefsleuven gegraven (voetnoot 5).

Weet u meer over Werkkamp Gooiland, laat het dan weten aan de redactie.



Foto-onderschrift:
Prentbriefkaart Werkkamp "Gooiland" Bussum (collectie Martin Heijne)

Noten

1 Veel grond in die hoek was in handen van de Beleggings- en trusteemaatschappij ‘Gooiland’ van W. van Vooren. Deze ruilde later grond in voor de bosjes van Verbeek bij het Mouwtje, waar na 1934 ontwikkeling startte en ook werklozen zijn ingezet. Een directe relatie met het kamp is echter niet gevonden.

2 Ach lieve tijd. Duizend jaar het Gooi, de Gooiers en hun nijverheid en industrie, Waanders, p. 279.

3 Cees Stolk, De hel van Jispinghuizen 1924-1939, Werkverschaffing in Groningen, 1989.

4 J. Bruineman-Kaarsgaren, Dorp met de groene spiegel, 1966, p. 62.

5 Ronald R. van Zweden in: Eigen Perk 1992/3 p. 107

Actueel

Dorpslied voor Bussum van Jules de Corte

Wijlen Jules de Corte maakte eind jaren zeventig een dorpslied voor Bussum. We kenden tot nu toe alleen de tekst, maar na een oproep kregen we via via een opname van een uitvoering ervan in een arrangement van Freddy Golden en zijn orkest. Die vertolking was op Koninginnedag 1979 in een uitzending van de Tros vanuit theater 't Spant in Bussum. Het werd gezongen door Helen Gaasbeek en ene Wilma. Jules de Corte was liedjesschrijver, componist, zanger en pianist. Hij was blind en overleed in 1996 op 71-jarige leeftijd. HIER de muziek met bijgaand de tekst.

Foto van de maand

December 2021

Op deze foto zien we een rij villa‚Äôs, die rond de vorige eeuwwisseling zijn gebouwd. Kenmerkend zijn de erkers, deze behoeven niet allemaal bewaard te zijn gebleven. Van belang is ook de bomenrij, die niet langs de rijweg staat maar vlak langs de tuingrens. Ook de bomen komen nu waarschijnlijk niet meer voor. Het kan zowel in Naarden als in Bussum zijn. Ondanks speurwerk zijn wij er niet in geslaagd de foto van een onderschrift te voorzien. Weet u waar dit is? Mail naar Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Vorderingen rond ingang documentatiecentrum

IngangHKB KopieHet documentatiecentrum van de Historische Kring Bussum is hopelijk nog deze week weer normaal toegankelijk. Volgens de uitvoerder maken de renovatie-activiteiten rond NS-station Naarden Bussum dat weer mogelijk. De komende dagen worden bouwhekken weggehaald. Het is verder de bedoeling dat begin volgend jaar de toegang tot de HKB compleet wordt vernieuwd. De hellingbaan en het bordes worden breder gemaakt. De afgelopen weken was de toegang naar het DC vrijwel helemaal belemmerd.(foto Jaap van Hassel)

Veel interesse voor lezingen over Van Eeden en Walden

Lezingen van HKB-vrijwilliger Klaas Oosterom over 'Frederik van Eeden en de kolonie Walden' hebben veel belangstelling getrokken. Helaas heeft hij maar een van drie lezingen voor de Volksuniversiteit Het Gooi kunnen houden. Die was op twee november. Latere eveneens volgeboekte bijeenkomsten moesten wegens coronamaatregelen worden afgelast. Die zullen op een later moment in de Bussumse bibliotheek worden gehouden. De verwachting is dat dit wel volgend jaar zal worden. Op het programma staat dan ook een gegidste fietstocht langs locaties die te maken hebben met Van Eeden en de kolonie Walden. Die tocht is nog steeds voorzien voor zaterdagmorgen 19 maart.

We hebben 118 gasten en geen leden online