Home
Open Menu
Bussums Historisch Tijdschrift, jaargang 33, nummer 3 (december 2017), pag 4-7

De eerste Bussumse kunstenaars: Willem Bodeman en Christiaan Willem Bodeman en Christiaan Lodewijk van Kesteren

Hans Jonker

Klik hier voor de pdf van dit artikel
De illustraties zijn aanklikbaar voor een vergroting  

        bht33 3b1t  
 
Dankbetuiging van Simon Veer
 

 

Bussum kende al in de 19de eeuw enkele aansprekende beeldend kunstenaars, wier werk in de vaderlandse museumcollecties is opgenomen. Bodeman en Van Kesteren waren overigens ‘import’ – voorlopers van de grote groep artistiek begaafde migranten, die na de aanleg van het spoor in 1874 de weg naar Bussum wist te vinden.

 

     
Portret van Willem Bodeman
door Jan Koelman, 1843
 

Willem Bodeman (1806-1880), landschapsschilder

Een pijnlijke fout in de dankbetuiging. Toen Simon Hendrik Veer in februari 1880 bedankte voor de belangstelling bij het overlijden van zijn zwager Willem Bodeman, beschreef de krant de overledene abusievelijk als zijn schoonvader. Hoe dan ook, de bekende fijnschilder Willem Bodeman was overleden in het huis van S.H. Veer aan de Brinklaan. Vader Bodeman liet al in 1822 Villa Delta bouwen in de dorpskern van Bussum. Het is het eerste huis dat door een buitenstaander als zomerverblijf in het dorpje is gebouwd. Of zoon Willem als tiener nog ’s zomers in Villa Delta heeft gewoond, is waarschijnlijk maar niet meer te achterhalen.

Willem was geboren in Amsterdam, en daar is hij ook later in opleiding geweest bij landschapsschilder Barend Koekkoek. Al vroeg in zijn leven bezocht Bodeman Engeland. Het was de eerste van een groot aantal buitenlandse reizen. Terug in Nederland woonde Bodeman meerdere keren een aantal jaren in Hilversum. Buitenlandse woonadressen bevonden zich in Kleve en in Brussel. Vermoedelijk is hij in 1849 bij zijn zus Maria en haar echtgenoot S.H. Veer ingetrokken. Toen Maria in 1871 was overleden, bleven de beide mannen samenwonen, uiteraard met personeel. Bodeman is volgens de overlijdensberichten langdurig ziek geweest en had zich uit de kunstwereld teruggetrokken.

     
         
 
Dorp met kerk, mogelijk in het Gooi, aquarel, datum onbekend 
 

Willem Bodeman was een echte 19de-eeuwse landschapsschilder. Vaak verbeeldde hij romantische taferelen in paradijselijke omgevingen. Zijn werk verkocht goed. Een groot aantal van zijn schilderijen is nu te zien in het Koekkoek-haus in Kleve. Ook het Kröller-Müllermuseum en Museum Boymans-Van Beuningen in Rotterdam bezitten werk van Willem Bodeman.

     
Heuvellandschap bij rivier, schilderij, datum onbekend
 

     
 
Fotoportret van C.L. van Kesteren

C.L. van Kesteren (1832-1897), graficus

In 1870 verhuisde de Amsterdamse graficus Christiaan Lodewijk van Kesteren met zijn gezin naar een kleine villa in Bussum. Zijn Huize Barneveld stond tussen de blekerijen bij Naarden. Het behoorde, net als Villa Delta, tot de weinige huizen, die al voor de komst van het spoor in 1874 door buitenstaanders in Bussum zijn gebouwd. Uit gegevens in het Bussumse bevolkingsregister blijkt dat, toen twee jaar later een kind van het echtpaar Van Kesteren-Liernur overleed, de   aangifte mede door Simon Hendrik Veer werd gedaan. De beide vroege ‘import-Bussumers’ Van Kesteren en Veer moeten een nauwe band hebben gehad. Veer vormde ook de verbinding tussen Van Kesteren en Bodeman.

      
Huize Barneveld, woonhuis van Van Kesteren
 

Van Kesteren was opgeleid aan de Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten in Amsterdam en kreeg in zijn tijd een zekere bekendheid als graveur. Voordat de fotografie in opkomst kwam, was er voor grafische kunstenaars veel werk in het illustreren van boeken, kranten en tijdschriften. Ook werden etsen en gravures (door hun hoge oplage betaalbaar!) voor de losse verkoop gemaakt. Van Kesteren maakte vooral naam met zijn afbeeldingen van stadsgezichten, historische taferelen en portretten van bekende historische figuren. Kunstverzamelaars en musea kochten al tijdens zijn leven veel van zijn werk. In het Nederlandse paviljoen op de Wereldtentoonstelling in Parijs (1889) werd een werk van Van Kesteren tentoongesteld.

      
 
Hotel Nieuw Bussum (geopend in 1874) door Van Kesteren


In de tien jaar dat de graveur in Bussum woonde, toonde Van Kesteren zich een actieve dorpsgenoot. Hij organiseerde concerten en bloemententoonstellingen, maar ook echte dorpse evenementen als ringstekerijen. Na de komst van het spoor ijverde Van Kesteren voor het openstellen van de telegraaf van de spoorwegmaatschappij voor gebruik door alle Bussumers.

Maar zijn meest opmerkelijke rol was wel die van brandweercommandant. Toen in 1880 aan de Amsterdamse Plantage Middenlaan een Panoramagebouw werd geopend, werd Van Kesteren benoemd tot directeur (in een Panoramagebouw werden op een doek van 360° geschilderde taferelen met wisselende historische of landschappelijke thema’s getoond). Hij verhuisde terug naar de hoofdstad. Later werd Van Kesteren      ook mededirecteur van het Paleis van Volksvlijt. Huize Barneveld verkocht hij aan G.G. Sanders, onderwijzer en de eerste Bussumse boekhandelaar.

      
Van Kesteren organiseerde ook lokale evenementen,
zoals een Bloemententoonstelling in 1878
 

 

Door zijn onderwerpkeuze is veel werk van Christiaan Lodewijk van Kesteren niet alleen opgenomen in de grafische kunstcollecties van musea, maar ook in historische verzamelingen.

 

 

 

 

 

 

 

 

Actueel

Dorpslied voor Bussum van Jules de Corte

Wijlen Jules de Corte maakte eind jaren zeventig een dorpslied voor Bussum. We kenden tot nu toe alleen de tekst, maar na een oproep kregen we via via een opname van een uitvoering ervan in een arrangement van Freddy Golden en zijn orkest. Die vertolking was op Koninginnedag 1979 in een uitzending van de Tros vanuit theater 't Spant in Bussum. Het werd gezongen door Helen Gaasbeek en ene Wilma. Jules de Corte was liedjesschrijver, componist, zanger en pianist. Hij was blind en overleed in 1996 op 71-jarige leeftijd. HIER de muziek met bijgaand de tekst.

Foto van de maand

December 2021

Op deze foto zien we een rij villa’s, die rond de vorige eeuwwisseling zijn gebouwd. Kenmerkend zijn de erkers, deze behoeven niet allemaal bewaard te zijn gebleven. Van belang is ook de bomenrij, die niet langs de rijweg staat maar vlak langs de tuingrens. Ook de bomen komen nu waarschijnlijk niet meer voor. Het kan zowel in Naarden als in Bussum zijn. Ondanks speurwerk zijn wij er niet in geslaagd de foto van een onderschrift te voorzien. Weet u waar dit is? Mail naar Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Vorderingen rond ingang documentatiecentrum

IngangHKB KopieHet documentatiecentrum van de Historische Kring Bussum is hopelijk nog deze week weer normaal toegankelijk. Volgens de uitvoerder maken de renovatie-activiteiten rond NS-station Naarden Bussum dat weer mogelijk. De komende dagen worden bouwhekken weggehaald. Het is verder de bedoeling dat begin volgend jaar de toegang tot de HKB compleet wordt vernieuwd. De hellingbaan en het bordes worden breder gemaakt. De afgelopen weken was de toegang naar het DC vrijwel helemaal belemmerd.(foto Jaap van Hassel)

Veel interesse voor lezingen over Van Eeden en Walden

Lezingen van HKB-vrijwilliger Klaas Oosterom over 'Frederik van Eeden en de kolonie Walden' hebben veel belangstelling getrokken. Helaas heeft hij maar een van drie lezingen voor de Volksuniversiteit Het Gooi kunnen houden. Die was op twee november. Latere eveneens volgeboekte bijeenkomsten moesten wegens coronamaatregelen worden afgelast. Die zullen op een later moment in de Bussumse bibliotheek worden gehouden. De verwachting is dat dit wel volgend jaar zal worden. Op het programma staat dan ook een gegidste fietstocht langs locaties die te maken hebben met Van Eeden en de kolonie Walden. Die tocht is nog steeds voorzien voor zaterdagmorgen 19 maart.

We hebben 43 gasten en geen leden online